Gặp gỡ "Mẹ đẻ" vaccine mRNA chống COVID-19 Katalin Kariko: "Đừng dừng lại nếu không sẽ chẳng bao giờ thấy được quả ngọt"

Nhờ vaccine cuộc sống của nhiều người dân trên thế giới đang dần trở lại trạng thái bình thường mới. Thế nhưng, ít ai biết được rằng, đằng sau các vaccine sản xuất nhờ công nghệ mRNA là một nhà khoa học đến từ một thị trấn nhỏ tại Hungary, nữ giáo sư Katalin Kariko.

Hành trình đầy chông gai để tìm lối đi mới trong nghiên cứu khoa học của Giáo sư Katalin Kariko trở thành câu chuyện truyền cảm hứng khắp thế giới. Nhân dịp, Giáo sư Katalin Kariko đến Hà Nội tham dự Tuần lễ khoa học VinFuture, phóng viên Truyền hình Quốc hội Việt Nam đã có cuộc trao đổi với bà để nghe những câu chuyện mà ít người biết đến.

Từ con gái của một gia đình nghèo ở thị trấn nhỏ Kisujszallas, Hungary, nhưng có niềm đam mê khoa học cháy bỏng

Giáo sư Katalin Kariko, Phó chủ tịch cấp cao của BioNTech: " Tôi lớn lên trong một gia đình rất là nghèo ở Hungary. Bố mẹ tôi mới chỉ học hết tiểu học, nhà tôi lúc đó còn không có nước máy, không có tivi không có gì cả, nhưng tôi vẫn có tình yêu với khoa học. 

Năm 18 tuổi khi tôi sang Mỹ học, mà cái thời của tôi khi đó chỉ học tiếng Nga thôi, và khi tôi sang Mỹ thì tôi không biết một câu tiếng anh nào. Giáo viên nói cả câu tôi không biết, cho đến tận cuối buổi khi mà cô giáo nói “the end” thì tôi hiểu đó là kết thúc vì tôi khi tôi xem phim, cuối phim sẽ có chữ “the end” hiện lên. Do đó, tôi đã phải nỗ lực không ngừng. Tôi phải học tiếng anh, tôi phải học tập để bắt kịp bạn bè rất vất vả. trong khi những người khác ngồi chơi rất là nhàn hạ trong lớp thì tôi đã phải vất vả, nhưng mà cuối cùng ngày hôm nay, tôi đã nhìn thấy kết quả của sự nỗ lực của mình. Cho nên tôi khuyên các bạn trẻ hãy học tập thật chăm chỉ đi, bạn sẽ đạt được ước mơ của mình. Bạn không nhất thiết phải sinh ra đã là con của một vị giáo sư, bạn không cần sinh ra trong một gia đình giàu có, bạn chỉ cần cố gắng thì bạn sẽ làm được. Bản thân tôi, tôi chẳng có gì khác biệt với người khác, tôi chẳng thần thánh gì cả, chẳng có kỹ năng nào đó hơn người, mà đơn thuần chúng ta phải cố gắng và phấn đấu."

Trở thành Phó chủ tịch cấp cao của BioNTech. Katalin Kariko nổi tiếng là người đặt nền móng cho công nghệ mRNA để làm nên các loại vắc xin thế hệ mới trong cuộc chiến chống COVID-19.

Giáo sư Katalin Kariko, Phó chủ tịch cấp cao của BioNTech: "Thực ra tôi không phải là một nhà khoc học về vaccine mà công việc của tôi là chủ yếu thực hiện các nghiên cứu về RNA để sáng chế ra các liệu pháp protein trong điều trị một số bệnh, ví dụ như bệnh đột quỵ và một số bệnh khác. 8 năm trước, tôi đã quyết định đi đến Đức làm việc cho công ty BioNtech và ở đó tôi có cơ hội nhiều hơn để phát triển về công nghệ RNA. Công việc của chúng tôi là tiến hành các nghiên cứu cơ bản nhưng nhờ kết quả của các nghiên cứu cơ bản đấy mà các đồng nghiệp khác sẽ sử dụng để phát triển nó thêm nữa, để tạo ra thành các sản phẩm khoa học phục vụ cho đời sống”.

Ở tuổi 66, giáo sư Katalin Kariko nổi lên như một trong những vị “anh hùng” của hành trình phát triển vaccine COVID-19 công nghệ mRNA. Nghiên cứu của bà đã đặt nền móng cho hai loại vaccine do Pfizer/BioNTech và Moderna sản xuất. Tuy nhiên, đằng sau thành công này là vô số thất bại và sự hy sinh

Giáo sư Katalin Kariko, Phó chủ tịch cấp cao của BioNTech: “Khi làm khoa học chúng tôi không gắn chặt với một kế hoạch nào đó, hoặc chốt với một kế hoạch nào đó mà không có sự thay đổi. Vấn đề là trong quá trình làm, chúng tôi thấy được sự tiến triển, nhờ sự tiến triển đó mà chúng tôi gắn bó với nó. Chúng tôi làm các thí nghiệm và chúng tôi thấy công nghệ mRNA giúp chúng tôi có thể tạo ra protein, từ đó chúng tôi cũng làm các thí nghiệm, chúng tôi thấy các protein đó có sự ảnh hưởng đến các cơ thể sống, chúng có ảnh hưởng sinh học nhất định, sau đó chúng tôi tiếp tục nghiên cứu về nó. Điều mà tôi muốn nói với các bạn đó là, chúng ta phải nhất thiết phải gắn chặt với một ý tưởng ban đầu nào đó một cách mù quáng mà chúng ta sẽ gắn chặt với điều mà chúng ta mong muốn. Sau đó chúng ta đánh giá sự tiến triển trong công việc của chúng ta và từ đó chúng ta sẽ biết được chúng ta đang đi về đâu”

Công nghệ mRNA sẽ không dừng lại ở sản xuất vaccine, mà trong tương lai không xa, hàng loạt  bệnh như ung thư, đột quỵ, hay các bệnh hiểm nghèo khác cũng hứa hẹn sẽ được chặn đứng. 

Giáo sư Katalin Kariko, Phó chủ tịch cấp cao của BioNTech: “Thực sự công nghệ mRNA có rất nhiều ứng dụng trong y học mà hiện nay đã ứng dụng rồi, chứ không phải là chưa có ứng dụng. Tuy nhiên, các bạn nghe về công nghệ này nó liên quan đến vaccine là bởi vì chúng ta đang đối mặt với đại dịch covid-19, nên mọi người đặc biệt chú ý đến công nghệ này trong vaccine thôi. Thực chất nó đã được ứng dụng rất là nhiều, đặc biệt là trong điều trị tim. Khi mà tiến hành các phẫu thuật để nối các động mạch, khi sử dụng công nghệ mRNA thì nó làm tăng sinh các mạch máu, dó đó, nó giúp điều trị một số vấn đề liên quan đến sơ hóa cơ tim. Tựu chung lại, công nghệ mRNA đã có rất nhiều ứng dụng trong khoa học đời sống, chẳng qua chúng ta nghe về công nghệ mRNA với vaccine bởi vì sự xuất hiện của COVID -19”.

Thực hiện : Đinh Giang Như Huỳnh Minh Công

quảng cáo