Nhà khoa học gốc Việt và hành trình tìm bí mật tế bào ung thư

Giáo sư Đặng Văn Chí là nhà Khoa học nghiên cứu về ung thư và nhà Huyết học - Ung thư học nổi tiếng toàn cầu. Ông là người đã tìm ra “bí mật”của tế bào ung thư. Trở lại quê hương, tham dự tuần lễ khoa học VinFuture, Giáo sư Đặng Văn Chí đã chia sẻ câu chuyện về sự nghiệp nghiên cứu khoa học và nỗi niềm đau đáu mang khoa học công nghệ về ứng dụng tại Việt Nam.

Giáo sư Đặng Văn Chí: "Khi tôi còn là một nhà khoa học trẻ toàn bộ lĩnh vực nghiên cứu ung thư đều là những bí ẩn. Tại sao tế bào ung thư phân chia và tại sao chúng ta không thể ngăn chặn chúng? Những năm 1980, khi mà một số người đã phát hiện ra rằng tế bào có bộ phận phanh và bộ phận tăng tốc, tôi còn làm thực tập sinh ở Đại học California, San Francisco. Tôi đã rất may mắn được nói chuyện với những người đã phát hiện ra các gen ung thư và tôi đã bắt đầu làm việc với gen ung thư. Thời điểm đó chúng tôi không biết rằng các gen ung thư này hoạt động như thế nào và tôi đã chọn một gen gọi là MYC và chúng tôi đã mất rất nhiều năm để khám phá ra gen này thực sự hoạt động như thế nào. Chúng tôi đã mở ra lĩnh vực này và phát hiện ra rằng nó điều điều khiển quá trình trao đổi chất hay quá trình các tế bào hấp thu chất dinh dưỡng để phát triển. Đó là con đường mà tôi đến với nghiên cứu này.

Khi các tế bào trong các mô của chúng ta ví dụ trong ruột hay trong gan có sự biến đổi về gen, điều đó tạo ra vấn đề cho tế bào. Các tế bào cũng có một bộ phận giống như bộ phận tăng tốc của xe ô tô. Khi bạn tác động vào bộ phận tăng tốc thì ô tô sẽ đi còn khi bạn ấn phanh thì ô tô sẽ dừng. Các tế bào thông thường có bộ phận phanh và bộ phận tăng tốc nhưng các tế bào ung thư do sự biến đổi về ADN của tế bào nên bộ phận tăng tốc bị hỏng hoặc bộ phận phanh bị hỏng do đó tế bào cứ tiếp tục phân chia và khiến cho các cơ quan tiếp tục phát triển. Có các mạch máu để nuôi dưỡng khối u và điều chúng tôi đang làm đó là chúng tôi đã cố gắng tìm hiểu điều gì nuôi dưỡng tế bào ung thư. Khối u cần phải tăng trưởng và để quá trình tăng trưởng diễn ra thì nó cần phải có thức ăn và chất dinh dưỡng."

Với hơn 200 bài báo, sách, chương sách, giáo sư Đặng Văn Chí được đánh giá là người tiên phong trong nghiên cứu về ung thư với liệu pháp thời sinh học.

Giáo sư Đặng Văn Chí: “Nếu khối u phát triển và chúng tôi ngăn đường đi vào tế bào ung thư thì chúng ta có thể ngăn khối u và đó là bước ngoặt của nghiên cứu của tôi. Các công ty dược khởi nghiệp đang theo đuổi nhiều loại thuốc có tác động đến quá trình cung cấp dinh dưỡng này, và chúng tôi hy vọng rằng một số công ty sẽ thành công. Tuy nhiên, lĩnh vực này vẫn còn non trẻ, mới chỉ có khoảng một vài thập kỷ thôi và nó vẫn đang tiếp tục phát triển”.

Khẳng định tên tuổi trên thế giới, nhưng với Giáo sư Đặng Văn Chí, quê hương Việt Nam vẫn luôn trong tim. Mong ước của ông là mang những thành tựu khoa học mới nhất về ứng dụng tại quê nhà.

Giáo sư Đặng Văn Chí: Điều mà tôi có thể làm cho đất nước là kết nối những nhà khoa học Việt Nam với những nhà khoa học Mỹ hoặc những nhà khoa học Mỹ gốc Việt để bắt đầu có quan hệ cộng sự hợp tác. Đôi khi những nhà khoa học Việt Nam không có những người ở xung quanh để có thể thảo luận hoặc được hỗ trợ. Khoa học và công nghệ không có biên giới, không có ranh giới giữa các quốc gia. Bạn có thể hợp tác với các nhà khoa học trên toàn thế giới và tôi nghĩ là tôi biết rất nhiều người không chỉ ở Mỹ mà còn ở châu Âu, Trung Quốc. Theo tôi chúng ta có thể tạo nên một cộng đồng và các nhà khoa học có thể kết nối với nhau với hợp tác với các nhà khoa học Việt Nam”.

Thực hiện : Vân Hương Cao Hoàng

quảng cáo